از انزلى به تهران و آن روز هفدهم و شب هجدهم را در انزلى به سر برده و روز هيجدهم قريب به ظهر ، از انزلى روانهء شهر رشت گشتيم « 1 » . در پيربازار از كرجى پياده شديم . از پيربازار تا رشت اگرچه راه بعضى جاها سنگچين و ساخته شدهء قديم است ولى اغلب آن گل و خراب و عبورش در نهايت اشكال بود . و غالب اعيان و تجار گيلان به ملاحظهء امين ديوان ، استقبال كردند و يدكها و چاووشها آوردند و چاوشها اين شعر [ را ] مىخواندند : ما ز بيت خداى مىآئيم * از علائق جداى مىآئيم با درود و تحيات و سلام و صلوات وارد شهر رشت و منزل امين ديوان گشتيم . بعد از چهار روز توقف در رشت چون از صفا و هواى لاهيجان تعريف بسيار شنيده بودم ، عزم رفتن لاهيجان نمودم . راه رشت به لاهيجان از رشت به لاهيجان دو راه دارد يكى از طرف قريهء كوچه اصفهان « 2 » است كه از اين راه بالنسبه نزديكتر و تا لاهيجان شش فرسخ است به اين معنى كه از رشت تا كنار سفيدرود چهار فرسخ است و از سفيدرود تا لاهيجان دو فرسخ ، و آن چهار فرسخ در پائيز و زمستان به حدى راه خراب و پر گل است كه عبور از آن بسيار مشكل است . گودالهاى لاى و لجن در سر راه است كه به عمق حوض و چاه است و اگر اندكى شخص نابلد و غافل باشد به عالم ديگر و اصل خواهد شد .

--> ( 1 ) - اصل : گشت . ( 2 ) - قصبهء مركزى بخش كوچصفهان شهرستان رشت . 15 كيلومترى شرق رشت و 26 كيلومترى غرب لاهيجان ، بر سر راه رشت - شهسوار ( فرهنگ جغرافيايى ايران ، ج 2 ، ص 241 ) .